نگاه اریک فروم!

بیگانگی انسان از خود در دنیای مدرن !

تاریخ انتشار : ۱۸:۲۵ ۱۱-۱۰-۱۳۹۶

اریک فروم از بیگانگی انسان می‌گوید: اعمال او به جای آنکه تحت کنترل او باشد بر او مسلط اند و او خود را مرکز اعمال فردی خویش نمی‌یابد. به جای اینکه اعمال، طبق خواست و اراده او انجام گیرد، او از اعمالش اطاعت می‌کند. او خود را نظیر همه مردمی می‌یابد که به عنوان اشیاء درک می‌شوند با احساس‌ها و خواسته‌های مشترک، اما در عین حال در همان زمان او هیچگونه وابستگی و ارتباطی با جهان خارج ندارد. به نظر فروم اعضای جامعه صنعتی همگی الینه شده هستند و بیگانگی مختص گروه و طبقه خاصی نیست.انسان امروزین در جامعه صنعتی شکل و شدت بت زدگی را دیگرگون ساخته است. او در دست نیروهای اقتصادی کورحاکم، شیء شده است. او ساخته های دست خود را می‌پرستد و خود به به شیء بدل می‌شود

تبریز امروز:

ورود به شبکه های اجتماعی از دیشب با مشکل مواجه گردید؛ این یک پدیده ای نو در طول های سال های اخیر در برخورد با شیکه  اجتماعی مخصوصا تلگرام بود!

تلگرام در گذر کوتاه زمانی در ایران گسترش یافته بود ؛ به نحوی که غالب رسانه های دیجیتال یا کاغذی از آن استفاده می کردند! تلگرام به ابزار کسب و کار نیز مبدل شده بود .

امکان مکالمه تلفنی رایگان از مزیت های خاص آن بود که امکان استفاده از آن برای ایرانی ها میسر نشد!

بحران اجتماعی در جامعه ضرورت توقف ان را هر چند موقت ایجاب می نمود. بحران شبکه های اجتماعی همان مشکلات درگیری های خیابانی نبود.

بلکه بحران بزرگ تر عدم و یا مطالعه کمتر در آسیب های اجتماعی آن بود. ورود به شبکه های اجتماعی موجب از بین رفتن  زمان مفید و گرانبهای جامعه گردیده بود. اندیشمند یا

صنعتگری که در زمان مولد بودن خود درگیر یک گوشی می شد! و اندیشه و روح آدمی زندانی مصنوع و شی ساخته دست بشری و ساخته خود می گردید!

***

اریک فروم  این ماجرا را به شکل زیر تحلیل می داشت:

 بیگانگی تفسیری است از وضعیت انسان در جامعه صنعتی. او در تفسیر خود از بیگانگی انسان می‌گوید: اعمال او به جای آنکه تحت کنترل او باشد بر او مسلط اند و او خود را مرکز اعمال فردی خویش نمی‌یابد. به جای اینکه اعمال، طبق خواست و اراده او انجام گیرد، او از اعمالش اطاعت می‌کند. او خود را نظیر همه مردمی می‌یابد که به عنوان اشیاء درک می‌شوند با احساس‌ها و خواسته‌های مشترک، اما در عین حال در همان زمان او هیچگونه وابستگی و ارتباطی با جهان خارج ندارد. به نظر فروم اعضای جامعه صنعتی همگی الینه شده هستند و بیگانگی مختص گروه و طبقه خاصی نیست.
اریک فروم تمدن نوین را تمدن بحران زده می‌داند. ، انسان گرفتار از خودبیگانگی و غربت و اسارت است. تمدن نوین، تمدنی است که حقیقت وجودی بشر در ان نادیده گرفته شده اند. به نظر فروم : انسان امروزین در جامعه صنعتی شکل و شدت بت زدگی را دگرگون ساخته است. او در دست نیروهای اقتصادی کورحاکم، شیء شده است. او ساخته های دست خود را  می‌پرستد و خود به به شیء بدل می‌شود. در جهانی از این دست تنها کارگر ازخود بیگانه نیست بلکه همگان از خود بیگانه‌اند. به اعتقاد فروم «جامعه صنعتی خالق آدمک تشکیلاتی است، موجودی تهی از آگاهی و اعتقاد که بزرگ‌ترین افتخارش این است که در یک ماشین عظیم و مقتدر، دندانه ای هرچند کوچک و خرد است» و در این نظام «شعار این است؛ پرسش ممنوع، تفکر انتقادی ممنوع، دلبستگی و علاقه مندی ممنوع، مبادا که کارکرد بی دغدغه و قرین آرامش تشکیلات بر هم خورد. اما آدمی برای شیء بودن و خامش نشستن ساخته نشده است.»
فروم معتقد است که «جامعه الینه شده ویژگی و خصوصیت زمان ماست. این بیگانگی و شیء زدگی ما را به جنون فزاینده ای رهبری می‌کند که در آن زندگی معنایی ندارد، پس لذتی هم ندارد، نه ایمانی و نه حقیقتی...»

***

کاهش نفوذ شبکه های اجتماعی و در تبعیت از آن خروج انسان از دنیای مجازی و زندگی در واقعیت ها ، زاویه نگاه دیگری به اعتیاد شدید انسان های روی کره زمین در دنیای دیجیتال است! شاید ناخواسته رحمتی بزرگ برای روح درمانده انسان ها رسیده باشد!


نظرات کاربران


@